Jezioro Studzieniczne to jeden z akwenów położonych na szlaku Kanału Augustowskiego, około 6 km od centrum Augustowa. To jezioro rynnowe o powierzchni 250 hektarów i maksymalnej głębokości ponad 30 metrów, otoczone w 70% lasami sosnowymi. Miejsce idealne dla kajakarzy, wędkarzy i tych, którzy szukają spokoju z dala od miejskiego zgiełku.
- malownicze otoczenie
- idealne dla kajakarzy
- bogate życie wodne
- rezerwat florystyczny na wyspie
- sanktuarium z historycznym znaczeniem
Kanał Augustowski i położenie jeziora
Studzieniczne stanowi ważny punkt na trasie Kanału Augustowskiego – od zachodu łączy się przez śluzę Przewięź z Jeziorem Białym Augustowskim, a od wschodu kilkusetmetrowy odcinek kanału prowadzi do śluzy Swoboda. Ta lokalizacja sprawia, że przez akwen regularnie przepływają statki wycieczkowe i kajaki pokonujące szlak Czarnej Hańczy.
Jezioro leży na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Puszcza i Jeziora Augustowskie”, co gwarantuje zachowanie naturalnego charakteru okolicy. Linia brzegowa rozwinięta, urozmaicona – miejscami las schodzi niemal do wody, gdzie indziej pojawiają się podmokłe tereny i trzcinowiska.
Trzy wyspy i rezerwat przyrody
Na jeziorze znajdują się trzy wyspy: Lipówek, Janowy Grąd i Brzozowy Grąd. Ta ostatnia, najmniejsza (zaledwie 0,08 ha), to od lat 60. XX wieku rezerwat florystyczny.
Rośnie tam obuwik pospolity – rzadki storczyk, który w Polsce jest gatunkiem chronionym. Wyspa nie jest dostępna dla turystów, ale można ją zobaczyć z pokładu kajaka czy łodzi. Łączna powierzchnia wszystkich wysp to 2,5 hektara.
W 1999 roku Sanktuarium Maryjne w Studzienicznej odwiedził papież Jan Paweł II podczas jednej ze swoich pielgrzymek po Polsce. Na pamiątkę tego wydarzenia nad brzegiem jeziora stanął pomnik upamiętniający wizytę.
Studzieniczna i sanktuarium na dawnej wyspie
Nad południowym brzegiem położona jest Studzieniczna – do 1973 roku samodzielna wieś, dziś część Augustowa. Główną atrakcją tej miejscowości jest Sanktuarium Matki Boskiej Studzieniczańskiej, usytuowane na dawnej wyspie jeziora, która obecnie połączona jest z lądem groblą.
To miejsce pielgrzymkowe z długą tradycją. Warto się tam wybrać nie tylko ze względów religijnych – otoczenie sanktuarium jest malownicze, a z grobli roztacza się ładny widok na jezioro. Nad brzegiem działa też klasa leśna „W puszczy głuszca”, gdzie prowadzona jest edukacja przyrodnicza.
Wędkowanie i życie pod wodą
Jezioro należy do Obwodu Rybackiego Kanał Augustowski nr 1, którym zarządza Gospodarstwo Rybackie Augustów. W wodach można spotkać sielawę, szczupaka, okonia czy leszcza. Średnia głębokość wynosi 8,7 metra, ale w najgłębszym miejscu dno opada na ponad 30 metrów.
To też popularne miejsce wśród nurków – zwłaszcza początkujących, którzy doceniają przejrzystość wody i urozmaicone dno. W zatokach roślinność jest bardziej obfita, co przyciąga ryby i sprawia, że nurkowanie staje się ciekawsze.
Dla kogo jest Jezioro Studzieniczne
Przede wszystkim dla kajakarzy. Studzieniczne to naturalny przystanek na trasie z Wigier do Augustowa – długiej, ale niezwykle urokliwej wyprawie przez Czarną Hańczę i Kanał Augustowski. Wielu kajakarzy nocuje tutaj na jednym z pól namiotowych lub w ośrodkach wczasowych.
Miejsce sprawdzi się też dla rodzin z dziećmi, które szukają spokojnego miejsca nad wodą z dostępem do plaży i infrastruktury. Na północnym brzegu, w miejscowości Przewięź, działa kilka ośrodków wypoczynkowych. Na południowym – pole namiotowe i stanica wodna PTTK.
Jezioro docenią miłośnicy ciszy. Nie ma tu tłumów jak na głównych plażach w Augustowie, a lasy sosnowe wokół tłumią hałas. Wokół akwenu prowadzą ścieżki spacerowe, jest też wiele pomostów, przy których można cumować kajaki lub łodzie.
Jezioro Studzieniczne to typ jeziora rynnowego – powstało w rynnie glacjalnej wyżłobionej przez lodowiec w ostatniej epoce lodowej. Dlatego ma tak charakterystyczny wydłużony kształt i miejscami spore głębokości.
Jak dojechać i informacje praktyczne
Z Augustowa najwygodniej dojechać samochodem – to zaledwie 6 km w kierunku wschodnim, droga prowadzi przez Studzieniczną. Można też dojechać rowerem – trasa wiedzie malowniczymi leśnymi drogami. Parkingów jest kilka, głównie przy ośrodkach wypoczynkowych i stanicy wodnej.
Dostęp do jeziora jest bezpłatny, ale większość zejść do wody znajduje się na terenach prywatnych ośrodków lub kempingów. Jeśli planujesz spędzić tu dzień, warto wcześniej sprawdzić, gdzie można rozłożyć koc czy postawić namiot.
Wędkowanie wymaga wykupienia zezwolenia – można je nabyć w punktach sprzedaży zezwoleń wędkarskich w Augustowie lub online. Ceny standardowe dla obwodu Kanału Augustowskiego.
Pole namiotowe przy stanicy wodnej PTTK na wschodnim brzegu oferuje podstawową infrastrukturę – dostęp do toalety, wody, miejsca na ognisko. Koszt noclegu to około 15-25 zł od osoby (ceny mogą się zmieniać sezonowo).
Czas wizyty: jeśli planujesz tylko spacer i krótki odpoczynek nad wodą, wystarczy 2-3 godziny. Kajakarze spędzają tu zazwyczaj więcej czasu – albo jako przystanek na dłuższej trasie, albo na całodniową wycieczkę z rejsem po jeziorze.
Warto zabrać lornetkę – nad jeziorem można spotkać różne gatunki ptaków, szczególnie w okolicach podmokłych terenów i trzcinowisk. Latem woda nadaje się do kąpieli, choć oficjalnych kąpielisk z ratownikami tutaj nie ma.